16.14. Nauka i szkolnictwo wyższe

W Szczecinie funkcjonuje 20 uczelni wyższych, z czego 17 z siedzibą w Szczecinie, pozostałe to filie i wydziały zamiejscowe uczelni z innych miast. W Szczecinie funkcjonuje większość z 33 szkół wyższych w województwie zachodniopomorskim. Szczecińskie uczelnie prowadzą również 5 Wydziałów Zamiejscowych, 2 Punkty Konsultacyjne, 7 Terenowych Ośrodków Dydaktycznych i 7 Zamiejscowych Ośrodków Dydaktycznych, z tego 1 Politechnika Szczecińska, 7 Akademia Rolnicza, 9 Uniwersytet Szczeciński, 4 Zachodniopomorska Szkoła Biznesu. W roku akademickim 2007/2008 (wg stanu na 31.12.2007 r.) w szczecińskich szkołach wyższych było zatrudnionych 3 364. nauczycieli akademickich, w tym 714. profesorów.

W ogólnopolskich rankingach wyższych uczelni przeprowadzonych w 2007 roku przez tygodnik „Wprost” oraz dziennik „Rzeczpospolita” wraz z miesięcznikiem „Perspektywy” najwyższe miejsca w obydwu rankingach zajmuje Pomorska Akademia Medyczna w Szczecinie, podobnie jak w latach poprzednich.
W rankingu miesięcznika „Perspektywy” oraz dziennika „Rzeczpospolita” w kategorii uczelni akademickich Pomorska Akademia Medyczna zajęła 14. miejsce. W rankingu tym brane były pod uwagę: prestiż szkoły, siła naukowa, warunki studiowania oraz umiędzynarodowienie. Pozostałe miejsca szczecińskich uczelni:

• Politechnika Szczecińska – 44. miejsce,
• Uniwersytet Szczeciński – 50. miejsce,
• Akademia Rolnicza w Szczecinie – 53. miejsce,
• Akademia Morska – 76. miejsce.

Wśród niepublicznych uczelni magisterskich 36. miejsce zajęła Zachodniopomorska Szkoła Biznesu w Szczecinie. Wśród niepublicznych uczelni licencjackich na miejscu 30. znalazła się Wyższa Szkoła Zawodowa Collegium Balticum, na 47. miejscu Wyższa Szkoła Integracji Europejskiej, a na 49. Wyższa Szkoła Administracji Publicznej.
W rankingu tygodnika „Wprost”, Pomorska Akademia Medyczna w Szczecinie zajęła 4. miejsce w kategorii uczelni medycznych – najwyższe ze wszystkich szczecińskich uczelni. W ocenie szkół brane były pod uwagę: zaplecze intelektualne szkół, ocena procesu kształcenia, ocena szans kariery zawodowej i warunków kształcenia.
Kategorie w tym rankingu są nieco inne, ale pozostałe uczelnie szczecińskie wypadły bardzo podobnie:

• w kategorii uniwersytety: Uniwersytet Szczeciński – 14. miejsce,
• w kategorii uczelnie techniczne: Politechnika Szczecińska – 10. miejsce, Akademia Morska – 18. miejsce,
• w kategorii uczelnie rolnicze: Akademia Rolnicza – 6. miejsce,
• w kategorii niepaństwowych szkół biznesu i zarządzania: Zachodniopomorska Szkoła Biznesu w Szczecinie – 15. miejsce,
• w kategorii niepaństwowych szkół niebiznesowych: Wyższa Szkoła Administracji Publicznej – 8. miejsce, Wyższa Szkoła Sztuki Użytkowej – 12. miejsce, Wyższa Szkoła Humanistyczna TWP – 15. miejsce.

Innego rodzaju rankingiem ogólnopolskim jest ranking tygodnika „Newsweek”, w którym uczelnie zostają poddane ocenie przez 300 pracodawców. Szczecińskie uczelnie były w 2007 roku wysoko cenione przez pracodawców:

• Politechnika Szczecińska zajęła 10. miejsce w rankingu ogólnopolskim i 7. miejsce wśród uczelni technicznych,
• Pomorska Akademia Medyczna – 16. miejsce w rankingu ogólnopolskim,
• Uniwersytet Szczeciński – 43. miejsce i 5. miejsce w kategorii uniwersytetów,
• Akademia Rolnicza w Szczecinie – 60. miejsce w rankingu ogólnopolskim.

Wszystkie rankingi wskazują na wysokie notowania Pomorskiej Akademii Medycznej i Politechniki Szczecińskiej. Są to uczelnie, po których absolwenci mają najmniejszy problem z podjęciem pracy. Zgodne jest to z tendencjami rynku, gdzie najbardziej poszukiwani są absolwenci uczelni technicznych i ekonomicznych.

Liczba studentów w roku akademickim 2007/2008 spadła o 2 664 osób, tj. o 3,8% w stosunku do roku akademickiego 2006/2007. Wzrosła natomiast nieznacznie liczba absolwentów o 130 osób, tj. 0,9%. Na szczecińskich uczelniach nadal studiuje niewielka liczba cudzoziemców – 433 osób (wzrost o 3,6%), z których większość to studenci PAM – 317 (wzrost o 41) osób. Na szczecińskich uczelniach studiuje 1 108 osób niepełnosprawnych (611 kobiet), w tym 579 na studiach dziennych.
Realizując jeden z programów realizacyjnych „Polityki wspierania rozwoju nauki i szkolnictwa wyższego” będącej częścią Strategii Rozwoju Szczecina, Miasto wychodzi naprzeciw potrzebom lokalowym szczecińskich uczelni. W latach 2006 – 2007 podjęte zostały działania wychodzące naprzeciw oczekiwaniom szkół wyższych w tym zakresie. Miasto zaangażowało się w realizację, wynikających z Polityki zadań:

• Utworzenie campusu uczelnianego Akademii Rolniczej,
• Powstania Laboratorium Wodnego dla WBiA Politechniki Szczecińskiej,
• Utworzenia campusu uczelnianego „Informatyki” Politechniki Szczecińskiej,
• Stworzenie warunków dla powstania Państwowej Akademii Muzyki i Sztuk Plastycznych w Szczecinie,
• Ośrodek Szkoleniowy Ratownictwa Morskiego.

W „Polityce wspierania rozwoju nauki i szkolnictwa wyższego” wyznaczone zostały zadania również w obszarach, w których samorząd nie dysponuje kompetencjami decyzyjnymi lub ma je w stopniu nie pozwalającym dokonywać ostatecznych i jednoznacznych rozstrzygnięć. Ich realizatorami są w przeważającej części szczecińskie uczelnie wyższe. Efektem ich działań są prace nad projektami: Szerokopasmowa sieć teleinformatyczna na potrzeby uczelni i miasta e-POMERANIA, Akademickie Centrum Jeździectwa i Hipoterapii, Zachodniopomorskie Centrum Zaawansowanych Technologii, Zachodniopomorski Festiwal Nauki i inne.
Niezależnie od zapisanych w Polityce programów realizacyjnych, uczelnie szczecińskie podejmują szereg inicjatyw zmierzających do rozwoju nauki i szkolnictwa wyższego oraz wzmacniania roli Szczecina jako ośrodka naukowego. Inicjatywy te to m.in.: podjęcie działań w celu otwarcia przez Uniwersytet Szczeciński pierwszego w Polsce zagranicznego ośrodka zamiejscowego w niemieckim miasteczku Eggesin, podjęcie działań w celu utworzenia od października 2007 roku na US licencjackich studiów anglojęzycznych dla studentów z Azji, Afryki i Ameryki Południowej na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, podpisanie wstępnej deklaracji współpracy między Uniwersytetem Szczecińskim a uczelnią z chińskiej prowincji Guangdong (wymiana studentów).
W 2007 roku Prezydent Miasta powołał Zespół ds. koordynowania realizacji Polityki wspierania rozwoju nauki i szkolnictwa wyższego. W skład zespołu wchodzą przedstawiciele szczecińskich wyższych uczelni oraz Prezydenta Miasta Szczecina. W trakcie spotkań poruszane są problemy uczelni, w tym możliwość wsparcia ze strony Miasta. Podjęta została także inicjatywa utworzenia akademickiego portalu internetowego z syntetycznymi informacjami o wszystkich szczecińskich uczelniach. Strona ta zostanie uruchomiona w 2008 roku.
Wyrazem współpracy Miasta ze szczecińskimi uczelniami wyższymi są konkursy na prace doktorskie i dyplomowe. Corocznie organizowany jest konkurs dla absolwentów kierunków Architektura i Urbanistyka Wydziału Budownictwa Politechniki Szczecińskiej oraz Architektura Krajobrazu Wydziału Kształtowania Środowiska i Rolnictwa Akademii Rolniczej w Szczecinie. W 2007 roku przyznane zostały 2 Nagrody Prezydenta oraz 9 wyróżnień.
Po raz pierwszy zostały też zorganizowane konkursy na najlepszą pracę doktorską oraz magisterską i dyplomową ukierunkowaną na nowoczesne technologie i innowacje. W 2007 roku przyznane zostały 2 nagrody Prezydenta oraz 4 wyróżnienia. Wręczenie nagród miało miejsce w Teatrze Współczesnym w trakcie gali wręczenia Nagród Gospodarczych Prezydenta Miasta Szczecin za 2007 rok. Wszystkie konkursy przeprowadzane są wspólnie ze szczecińskim uczelniami.