14.1. Charakterystyka instytucji kultury

Prowadzenie działalności kulturalnej jest zadaniem własnym jednostek samorządu terytorialnego, które organizują tę działalność przede wszystkim poprzez tworzenie samorządowych instytucji kultury. Zgodnie z ustawą o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z 2001., Nr12., poz. 123 ze zm.) instytucje kultury działają na podstawie aktu o ich utworzeniu oraz statutu nadanego przez organizatora. Każda z nich uzyskuje osobowość prawną i może rozpocząć działalność z chwilą wpisu do rejestru prowadzonego przez organizatora.

14.1.1. INSTYTUCJE, DLA KTÓRYCH ORGANIZATOREM JEST GMINA MIASTO SZCZECIN

Dom Kultury „ Klub 13 Muz” – Klub prowadzi działalność kulturalną ze szczególnym uwzględnieniem środowisk twórczych i artystycznych Szczecina. Zakres działalności obejmuje m.in. prezentację twórczości artystycznej (koncerty, spektakle teatralne, wystawy, wykłady) oraz organizację imprez artystycznych. Klub prowadzi także wydawnictwo „13 Muz” wydające m.in. Szczeciński Dwumiesięcznik Kulturalny „Pogranicza”. Od listopada 2007 r., po zmianie na stanowisku dyrektora, Klub konsekwentnie zmienia profil swojej działalności skupiając się na prezentacji i promocji sztuki współczesnej.

Dom Kultury „ Słowianin” – Podstawowy obszar działalności „Słowianina” obejmuje współpracę z amatorskim ruchem artystycznym, organizację koncertów oraz imprez cyklicznych (do najważniejszych należą: Festiwal Muzyki Bluesowej „Bluesada”, Festiwal Muzyki Okołomorskiej „Szan Trapa”, Przegląd Amatorskich Zespołów Muzycznych „Generator Szans”, Wieczór Sztuki Eksperymentalnej „Art.Akt”) ale także realizację imprez zleconych i okolicznościowych. DK „Słowianin” posiada filię – Klub „Jantar”, który prowadzi różne formy zajęć z dziećmi, młodzieżą i dorosłymi: warsztaty plastyczne, wokalne, instrumentalne, klub akwarystów „Molinezja”, klub seniora, koło PTTK i zajęcia świetlicowe.

Dom Kultury „Klub Skolwin” – Klub realizuje zadania z zakresu upowszechniania kultury, edukacji kulturalnej, wspierania i rozwoju zainteresowań poznawczych i estetycznych, sprawuje opiekę nad amatorską twórczością artystyczną, prowadzi zajęcia rekreacyjne, organizując aktywne formy wypoczynku, wspiera działalność lokalnych stowarzyszeń i organizacji pozarządowych, propaguje rozmaite działania dotyczące profilaktyki uzależnień i promowania zdrowego stylu życia oraz promocji kultury zdrowotnej. Do najważniejszych przedsięwzięć artystycznych zainicjowanych i prowadzonych przez Klub należą m.in. „Droga Krzyżowa” oraz akcja „Młoda Polska nie pije”.

Filharmonia im. Mieczysława Karłowicza – Jedna z największych i najstarszych instytucji kulturalnych w Szczecinie. Filharmonia organizuje i wykonuje koncerty zarówno w swojej siedzibie, jak i poza nią, z udziałem artystów z kraju i z zagranicy. Celem działalności, obok upowszechniania kultury muzycznej polskiego i światowego repertuaru muzycznego, jest także edukacja muzyczna dzieci i młodzieży oraz promocja lokalnego środowiska muzycznego.

Miejska Biblioteka Publiczna – Instytucja powołana w 1995 r., obejmuje obecnie 35 filii, w których zarejestrowanych jest prawie 50 tys. czytelników. Liczba wypożyczeń sięga ok. miliona rocznie a księgozbiór liczy ok. 500 tys. woluminów.

Miejski Ośrodek Kultury – Terenem działania MOK-u jest głównie prawobrzeżna część Szczecina. Placówka pełni funkcję kulturalno-edukacyjną dla dzieci i młodzieży oraz osób dorosłych. MOK jest organizatorem takich imprez, jak np.: Biesiada z Filmem Krótkiego Metrażu, Ogólnopolski Turniej Recytatorski, Międzynarodowe Warsztaty Ceramiczne, Dąbskie Wieczory Filmowe. Filią MOK jest Klub „Delta”, w którym działa Klub Młodego Filmowca, Grupa Teatralna „Proscenium”, prowadzone są warsztaty recytatorskie oraz taneczne dla młodzieży. Dla dorosłych mieszkańców organizowane są kameralne spotkania muzyczne, warsztaty rękodzieła, spotkania Klubu Seniora oraz spotkania szachistów seniorów.

Szczecińska Agencja Artystyczna – Instytucja specjalizuje się w organizacji imprez masowych, w tym przede wszystkim plenerowych imprez artystycznych. Do najważniejszych organizowanych przez nią cyklicznych wydarzeń należą: Finał WOŚP, Majówka, Dni Morza, Mikołajki, Sylwester.

Teatr Lalek „Pleciuga” – Jest to jedyna tego rodzaju placówka na Pomorzu Zachodnim i na obszarze polsko-niemieckiego pogranicza, a zarazem jedna z czołowych scen dziecięcych w kraju. Osiągnięcia artystyczne ostatnich lat wiążą się z udziałem „Pleciugi” w najważniejszych przeglądach i festiwalach teatrów lokalnych w Polsce i za granicą.

Teatr Współczesny – Placówka od wielu lat cieszy się opinią jednej z najlepszych i najciekawszych scen teatralnych w Polsce, specjalizującej się w dramaturgii współczesnej, zarówno polskiej, jak i światowej. W dłużej mierze jest to zasługą autorskiej koncepcji i konsekwencji programowej dyrektorki artystycznej Teatru Anny Augustynowicz oraz bardzo wysokiego i wyrównanego poziomu zespołu aktorskiego. Teatr regularnie bierze udział w najważniejszych ogólnopolskich przeglądach, konkursach i festiwalach teatralnych. Od 2006 r. działa nowa scena – Teatr Mały przy ul. Bogusława. Bezprecedensowym sukcesem Teatru zakończył się rok 2007: spektakl „Wesele” w reżyserii Anny Augustynowicz biorący udział w Festiwalu Wyspiański 2007 zorganizowanym pod patronatem Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w Krakowie zdobył 7 spośród wszystkich 9 nagród.

Muzeum Techniki i Komunikacji – Zajezdnia Sztuki. Muzeum formalną działalność rozpoczęło od 1 stycznia 2006 r., skupiając się przede wszystkim na sprawach organizacyjnych i na pozyskiwaniu zabytków. Działalność wystawiennicza ograniczona jest tymczasem do sporadycznych bądź okolicznościowych wydarzeń, bowiem instytucja przygotowuje się do przeprowadzenia szeroko zakrojonych prac remontowych, które przekształcą dawną zajezdnię tramwajową Niemierzyn w nowoczesną placówkę kulturalną i naukową. W grudniu 2007 r. Muzeum pozyskało składającą się ze 118 obiektów okazałą kolekcję polskiej motoryzacji, należącą wcześniej do prywatnego kolekcjonera Leszka Liszewskiego.

Ośrodek Teatralny Kana – Najmłodsza obecnie instytucja kultury, powołana wspólnie przez Gminę Miasto Szczecin oraz Samorząd Województwa Zachodniopomorskiego, rozpoczęła swoją formalną działalność od 1 stycznia 2007 r. Jej powołanie stanowiło naturalną kontynuację i konsekwencję prawie trzydziestoletniej działalności zespołu artystycznego Teatru Kana. Teatr powstał w 1979 roku, a od 1994 roku pracuje we własnej siedzibie, realizując wiele znaczących i jedynych w swoim rodzaju projektów kulturalnych skierowanych do mieszkańców Szczecina (Międzynarodowy Festiwal Artystów Ulicy, Spotkania Młodego Teatru „Okno”, „Ćpanie sztuki”).

14.1.2. INSTYTUCJE, DLA KTÓRYCH ORGANIZATOREM JEST SAMORZĄD WOJEWÓDZTWA ZACHODNIOPOMORSKIEGO

Zamek Książąt Pomorskich – Największa instytucja kulturalna Szczecina o ponadregionalnym znaczeniu, realizująca szeroki program upowszechniania kultury w Szczecinie i województwie. Najważniejsze nurty działalności tej instytucji to: koncerty muzyczne, występy chóralne, wystawy plastyczne, działalność teatralna, filmowa (kino Zamek, Diaporama – przeźrocza), upowszechnianie wiedzy z zakresu: plastyki, historii, medycyny zdrowia i literatury, obsługa ruchu turystycznego (Centrum Informacji Kulturalnej i Turystycznej). Przy Zamku działa m.in. Zespół Wokalistów i Instrumentalistów „Camerata Nova”, swoje sceny mają Teatr Krypta i Piwnica przy Krypcie. W Zamku znajdują się pracownie: archeologiczna, konserwacji dzieł sztuki i dziedzictwa kulturowego, prowadzona jest też działalność wydawnicza.

Opera na Zamku – Instytucja prezentuje klasyczny i rozrywkowy repertuar muzyczny, przedstawienia operetkowe, operowe, musicale, komedie muzyczne i widowiska baletowe, utrzymuje stale w repertuarze kilkanaście spektakli zarówno w wersji językowej polskiej jak i oryginalnej. Od kilku lat odbywają się na dziedzińcu Zamku Książąt Pomorskich Letnie Sezony Operowe i Operetkowe przyciągające turystów, miłośników muzyki i teatru.

Teatr Polski – Teatr posiada w swoim repertuarze przedstawienia klasyczne i współczesne, prezentuje widowiska muzyczno-poetyckie a także cieszące się wielką popularnością komedie i farsy. Od 1997 r. w strukturze Teatru funkcjonuje założony przez dyrektora Adama Opatowicza kabaret „Czarny Kot Rudy”.

Książnica Pomorska – Obecnie jeden z najnowocześniejszych ośrodków bibliotecznych w kraju. Wszystkie dokumenty Książnicy oraz całe archiwum miasta jest przetwarzane i zachowywane w formie mikrofilmów. Książnica Pomorska gromadzi rękopisy oraz spuścizny literackie, literaturę współczesną, prowadzi lekcje biblioteczne, gromadzi i udostępnia nuty, płyty, kasety. Wypożycza także odpłatnie oryginalne obrazy, grafikę i reprodukcje.

Muzeum Narodowe – Swoje zbiory Muzeum prezentuje w czterech gmachach na ponad 6 800 m² powierzchni ekspozycyjnej, posiada trzy oddziały: Muzeum Morskie, Muzeum Historii Szczecina oraz Galerię Sztuki Współczesnej. W 2006 r. gmach Muzeum w Szczecinie przy ul. Staromłyńskiej i Ratusz Staromiejski były nieczynne z powodu prac remontowych.