11.6. Wypadki przy pracy

Nadzór i kontrola przestrzegania przepisów prawa pracy, w tym m.in. przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz podejmowanie działań polegających na zapobieganiu i eliminowaniu zagrożeń w środowisku pracy – to ustawowe zadania Państwowej Inspekcji Pracy¹⁵ . Na terenie naszego miasta zadania te realizuje Okręgowy Inspektorat Pracy w Szczecinie.

W 2006 roku na terenie Szczecina doszło do 1 802 wypadków przy pracy, w których poszkodowanych zostało 1 817 osób, w tym 4 osoby poniosły śmierć a 10 doznało ciężkiego uszkodzenia ciała. Od kilku lat liczba wypadków systematycznie wzrasta (2004 – 1 611, 2005 – 1 679), wzrasta też liczba osób poszkodowanych w wypadkach (2004 – 1 621, 2005 –1 682). W 2004 roku 11 na 1 000 pracujących uległo wypadkom, podczas gdy w 2006 roku 16. W przypadku osób pracujących w sektorze prywatnym ten odsetek jest nieco większy niż pracujących sektorze państwowym. Na jednego poszkodowanego przypadało średnio 38,5 dnia niezdolności do pracy.

Istotny wpływ na pogorszenie stanu wypadkowości miała emigracja zarobkowa i w konsekwencji zatrudnianie pracowników nieposiadających niezbędnych kwalifikacji zawodowych. Dotyczy to zwłaszcza budownictwa, gdzie obok napływu niewykwalifikowanej siły roboczej mamy do czynienia z rozszerzaniem się szarej strefy.
Wśród przyczyn wypadków przy pracy dominują związane z czynnikiem materialnym (m.in. niewłaściwy stan, wady konstrukcyjne i materiałowe) – 23,4%, związane z organizacją pracy i stanowiska – 19,8%, leżące po stronie pracownika (m.in. niewłaściwe, samowolne zachowanie, stan psychofizyczny, niedostateczna koncentracja uwagi) – 31,6%. Stwierdzić zatem można, że w dużej mierze to pracownicy poprzez nieodpowiednie zachowanie powodują zagrożenie swojego życia czy zdrowia. Także pracodawcy narażają osoby zatrudnione na niebezpieczeństwo poprzez ograniczanie nakładów na poprawę stanu bezpieczeństwa pracy – spada udział kosztów zaliczanych w ciężar wydatków związanych z BHP. Nie bez znaczenia dla sytuacji jest również niewystarczająca znajomość przepisów prawa i wynikających z tego obowiązków (szczególnie dotyczy to małych i bardzo małych firm).