11.5. Ochrona na wypadek pożarów i innych miejscowych zagrożeń

Organizowanie i prowadzenie akcji ratowniczo-gaśniczych a także organizowanie i prowadzenie akcji ratownictwa technicznego podczas katastrof, wypadków i innych miejscowych zagrożeń, akcji ratownictwa chemiczno-ekologicznego oraz działania podczas innych klęsk żywiołowych (w tym powodzi) – to podstawowe zadania Państwowej Straży Pożarnej. Na terenie Szczecina zadania te realizowane są w oparciu o struktury i zasoby Komendy Miejskiej PSP (5 jednostek ratowniczo-gaśniczych) i Ochotniczej Straży Pożarnej (3 jednostki).
Z roku na rok wzrasta ogólna liczba zdarzeń, w których uczestniczą jednostki KM PSP (Tabela nr 11.6.). Średnio w 2007 roku jednostki KM PSP interweniowały co 2 godziny i 5 minut. Ubiegły rok, w stosunku do poprzednich, charakteryzował się dość znacznym wzrostem liczby miejscowych zagrożeń przy jednoczesnym spadku liczby pożarów – pożary stanowiły 48,5% wszystkich zdarzeń (2006 – 57,9%, 2005 – 63,7%).

Najczęstsze przyczyny pożarów od lat pozostają niezmienne: umyślne podpalenia (ok. 60% przyczyn) oraz nieostrożność przy posługiwaniu się ogniem otwartym (ok. 20%). Najwięcej pożarów występuje w grupie obiektów mieszkalnych (2007– 491, 2006 – 505), pożarów trawy i nieużytków (2007– 327, 2006 – 567 ) oraz śmietników i zsypów (2007– 758, 2006 – 795 ). W przypadku miejscowych zagrożeń najczęstsze przyczyny interwencji to: nietypowe zachowanie się zwierząt i owadów (2007 – 22% przyczyn, 2006 – 29%) oraz warunki atmosferyczne, głównie silne wiatry i gwałtowne opady deszczu (2007 – 28%, 2006 – 8%). Najwięcej miejscowych zagrożeń wystąpiło w obiektach mieszkalnych (2007 – 850, 2006 – 739) oraz środkach transportu (2007 – 281, 2006 – 269).

W Komendzie Miejskiej PSP w Szczecinie od kilku lat funkcjonują dwie grupy specjalistyczne: ratownictwa wysokościowego oraz wodno-nurkowa. W 2007 roku grupa ratownictwa wodno-nurkowego była dysponowana do 21 zdarzeń, w tym 9 poza teren miasta.
Na terenie miasta działają trzy jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej posiadające możliwości prowadzenia działań operacyjnych (w tym jedna – OSP Śmierdnica – funkcjonująca w ramach Krajowego Systemu Ratowniczego¹³) a także dwie jednostki zakładowe (Zakładowa Straż Pożarna w Stoczni Remontowej „Gryfia” oraz Portowa Służba Ratownicza Zarządu Portu Szczecin i Świnoujście).

W porównaniu z ubiegłymi latami wzrosła liczba osób, które poniosły śmierć w pożarach lub w następstwie miejscowych zagrożeń (Tabela nr 11.7.). Wartość strat jaki powstały w 2007 roku w wyniku pożarów wyniosła 10 615 tys. zł, natomiast w wyniku miejscowych zagrożeń 4 139 tys. zł. Dane dotyczące szacunkowych strat i wartości uratowanego mienia w kolejnych latach przedstawia Tabela nr 11.8.

W 2007 roku w ramach realizacji zadań w zakresie rozpoznawania zagrożeń, nadzoru nad przestrzeganiem przepisów przeciwpożarowych oraz przygotowania do działań ratowniczych funkcjonariusze KM PSP przeprowadzili 198 czynności kontrolno-rozpoznawczych, którymi objęto 212 obiektów (użyteczności publicznej, produkcyjno-magazynowych, w tym punkty stacji dystrybucji gazu płynnego, zbiorowego zamieszkania a także budynki mieszkalne, tereny leśne, przeciwpożarowe zbiorniki wodne, drogi pożarowe itp.). W wyniku przeprowadzonych kontroli ujawniono ogółem 644 nieprawidłowości, przeważnie w zakresie okresowych badań instalacji użytkowych oraz stanu dróg ewakuacyjnych.
W zakresie zadań związanych z rozpoznawaniem zagrożeń technicznych, chemicznych i ekologicznych przeprowadzono kontrole w dziewięciu zakładach posiadających toksyczne środki przemysłowe oraz w pięciu zakładach o zwiększonym i dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej¹⁴. Wyniki kontroli wskazywały na w miarę dobry stan utrzymania obiektów, urządzeń oraz instalacji technologicznych i zabezpieczających i nie wykazały poważnych uchybień.
Wśród omawianych zagrożeń miejscowych należy wspomnieć również o zagrożeniach związanych z transportem przez miasto substancji niebezpiecznych (paliwa, amoniak, kwasy). Z uwagi na brak obwodnicy substancje przewożone są przez centrum miasta. Takie transporty znajdują się pod specjalną kuratelą Policji, Straży Pożarnej oraz Inspekcji Handlowej. Ogółem kontrole przeprowadzone na drogach Zachodniopomorskiego w 2007 roku przez Wojewódzki Inspektorat Transportu Drogowego nie wykazywały w tym zakresie poważniejszych uchybień. Pojazdy były nowe (do 5 lat) i prawidłowo oznakowane (pomarańczowa tablica z numerem rozpoznawczym danego materiału).