2.2     Sieć Kanalizacyjna

Łączna długość sieci kanalizacyjnej wynosi 734,4 km, z czego sieć ogólnospławna stanowi 226,8 km, sieć sanitarna 146,0 km, przyłącza 208,0 km, sieć deszczowa 153,3 km. Najstarsza, centralna część miasta posiada kanalizację ogólnospławną, w nowszych dzielnicach przeważa kanalizacja rozdzielcza. Część miasta nie posiada kanalizacji sanitarnej, w części (przede wszystkim na północy miasta) funkcjonuje jedynie kanalizacja deszczowa, która obecnie spełnia rolę kanalizacji ogólnospławnej. Przeważają rury wykonane z betonu, starsze odcinki wykonane są z różnych materiałów m.in. z kamionki, żeliwa czy murowane. Procentowy udział poszczególnych materiałów w sieci przedstawia poniższy wykres:

Sieć kanalizacyjne jest w znacznym stopniu zużyta, a większość przewodów została wykonana przed wojną.

Układ kanalizacyjny prawego brzegu miasta Szczecina ma jedną podstawową oś kanalizacyjną, zakończoną wylotem na terenie oczyszczalni ścieków "Zdroje".

Ścieki z lewobrzeżnego Szczecina ujmowane są w system trzech głównych zlewni i spływają do trzech mechanicznych oczyszczalni ścieków zlokalizowanych:

• przy ul. Zapadłej obok Gazowni Szczecin ("Górny Brzeg"),
• przy Kapitanacie Portu na ul. Jana z Kolna ("Dolny Brzeg"),
• przy ul. 1-ego Maja przy Stoczni Szczecińskiej ("Grabów").

Południowo-zachodnia część miasta ma dwie podstawowe zlewnie:

• ˇzlewnia kolektora "K1" (kanalizacja ogólnospławna), zamieszkała przez około 67 tys. mieszkańców - dziś zlewnia oczyszczalni "Górny Brzeg"
• zlewnia kolektora "K2" (kanalizacja rozdzielcza), zamieszkała przez około 44 tys. mieszkańców - dziś zlewnia pompowni "Białowieska"

Dzielnice północnego Szczecina posiadają głównie fragmentaryczną kanalizację deszczową, która w wyniku podniesienia standardu wyposażenia mieszkań i zaopatrzenia tej części miasta w wodę z centralnych stacji zasilania, pełni obecnie rolę kanalizacji ogólnospławnej. Spływające z tych obszarów ścieki sanitarne do kanalizacji deszczowej powodują jej sukcesywną, przyśpieszoną dewastację. Jednocześnie nieprzystosowane do tej roli przewody pod względem przekrojów i materiałów, z którego są wykonane, sprzyjają powstawaniu licznych zatorów i tym samym awarii, niekiedy o dużym zasięgu. Należy pamiętać, że istniejące w tym rejonie układy sieci kanalizacji deszczowej (dziś ogólnospławnej) są pozbawione jakichkolwiek oczyszczalni u swoich wylotów, stąd też tą drogą ścieki sanitarne przedostają się bezpośrednio do wszelkiego rodzaju cieków i rowów otwartych, stwarzając zagrożenie sanitarne i zagrożenie dla środowiska.

Podstawowe oczyszczalnie w lewobrzeżnej części Szczecina, "Górny Brzeg", "Dolny Brzeg" i "Grabów" (odbiorca około 72,5 % całości ewidencjonowanych ścieków) są oczyszczalniami wyłącznie typu mechanicznego, a w zasadzie ułamkowo mechanicznego. To obiekty mocno wysłużone i nie spełniające praktycznie żadnej roli w zakresie oczyszczania ścieków. Każda z nich pracuje bez stosownego pozwolenia wodno-prawnego. Położone w śródmiejskich dzielnicach miasta są pozbawione w istniejących układach urbanistycznych jakichkolwiek możliwości rozbudowy, względnie modernizacji.

Pozostałe oczyszczalnie lewobrzeżnej części Szczecina ("Dąbrówki", "Dzielnicowa", "Bezrzecze", "Osiedlowa 1", "Osiedlowa 2") to oczyszczalnie tymczasowe, powstałe skutkiem niedorozwoju scentralizowanej sieci kanalizacyjnej, spełniające wybitnie lokalną rolę, w skali miasta mało znaczącą.

Jedyną znaczącą w skali gospodarki ściekowej miasta Szczecina jest oczyszczalnia "Zdroje", położona w dzielnicy Prawobrzeże, odbiorca około 15,0 % całości ewidencjonowanych ścieków. Jest to oczyszczalnia, której realizacja została przerwana w połowie. Brak jej części biologicznej i dlatego stopień oczyszczania mierzony redukcją ładunku BZT₅ nie przekracza w sposób naturalny 30%, przy wspomaganiu chemicznym 60%. Należy dodać, że zrealizowana w latach 80-ych, istniejąca część oczyszczalni nie jest w pełni sprawna i wymaga modernizacji, zwłaszcza w świetle wymogów nowoczesnej gospodarki osadowej. Podobnie jak w lewobrzeżnej części miasta, pozostałe oczyszczalnie Prawobrzeża ("Płonia", "Podjuchy") to oczyszczalnie tymczasowe, spełniające swoją lokalną rolę, w skali miasta mało znaczącą.